Column van wethouder Ferry Hoekstra: Preferent vliegen: wat betekent dat voor Uithoorn?

In Uithoorn en De Kwakel hebben we te maken met de voordelen én de nadelen van Schiphol. De laatste jaren merken we vooral de nadelen steeds meer. Het onderwerp is ingewikkeld en er gebeurt veel. Wethouder Ferry Hoekstra is er dan ook druk mee bezig. Om u hierin mee te nemen, legt hij de komende tijd uit wat er speelt.

We hebben het vaak over “strikt preferent vliegen”. Maar wat betekent dat eigenlijk? En wat merken we daar in Uithoorn van? 

Strikt preferent vliegen betekent dat vliegtuigen zoveel mogelijk gebruikmaken van primaire banen. Dat zijn op Schiphol de banen die verder van dichtbevolkte woongebieden liggen; de Polderbaan en de Kaagbaan. Daar wonen relatief minder mensen dichtbij de startbaan en onder de vliegroute, waardoor de overlast lager is. Voor Uithoorn is dat anders. Wij liggen onder de aanvliegroute van de Aalsmeerbaan waar vliegtuigen nog laag vliegen. Daarom is deze baan een secundaire baan: een baan die bedoeld is voor momenten waarop het écht nodig is. Vanwege drukte, veiligheid of weersomstandigheden bijvoorbeeld.

Het idee achter strikt preferent vliegen is dus om (ernstige) overlast zoveel mogelijk te beperken. Dat principe is voor ons belangrijk, omdat het op papier betekent dat de Aalsmeerbaan minder wordt gebruikt. Voor Uithoorn zou dat dus moeten zorgen voor minder overlast. Helaas ervaren we dat de praktijk anders en is de overlast in onze gemeente juist toegenomen.  

Hoe kan het dan dat de Aalsmeerbaan in de praktijk zo vaak wordt ingezet? Dat komt doordat de primaire banen een maximaal aantal vliegtuigen mogen verwerken. Als er te veel vluchten zijn, moeten die worden verdeeld over andere banen. En omdat veel vliegtuigen vliegen naar een bestemming in het Oosten of Zuiden, is de Aalsmeerbaan daarvoor het beste alternatief. Dan kan het zijn dat een secundaire baan opeens drukker is dan een primaire baan. Ook zijn de regels de laatste jaren veranderd, waardoor de Aalsmeerbaan vaker wordt ingezet. En zo wordt de Aalsmeerbaan in de praktijk veel vaker gebruikt dan de bedoeling is.

Dat is ook terug te zien in de cijfers. De afgelopen jaren (sinds 2008) groeide het aantal vluchten op Schiphol met ongeveer 5 procent. Tegelijkertijd nam het gebruik met startend verkeer van de Aalsmeerbaan met bijna 70 procent toe. 
Een systeem dat bedoeld is om de dichtbevolkte gebieden dichtbij start- en landingsbanen te beschermen, zorgt hier juist voor extra druk. En dat merken onze inwoners elke dag.
Tegelijkertijd blijft het principe van preferent vliegen logisch en nodig. Zonder dit systeem zou de overlast voor Uithoorn in veel situaties nóg groter zijn. Maar dan moet het systeem wel worden ingezet zoals het bedoeld was. 

Voor ons is de conclusie dan ook helder. Als we willen dat preferent vliegen doet wat het belooft, zijn er keuzes nodig. Bijvoorbeeld door het aantal vluchten te verlagen of door scherper te sturen op het verminderd gebruik van secundaire banen zoals de Aalsmeerbaan. Want uiteindelijk gaat het niet om het systeem op papier, maar om wat inwoners dagelijks ervaren. En dat blijft voor ons het uitgangspunt.